شروع توفانی معاملات امروز به‌ویژه در سهام گروه فلزات و کانه‌های فلزی، زمینه‌ساز جهش نماگر به قله جدید 137 هزار واحدی شد. دلیل این اتفاق را باید در اخبار کلان پیرامون ارز و قیمت‌گذاری‌ها محصولات فلزی در بورس کالا جست‌وجو کرد. انتشار خبری مبنی بر موافقت با عرضه محصولات مسی در بورس کالا با قیمت پایه براساس ارز بازار ثانویه و برداشتن سقف رقابت قیمت روزانه به عنوان یکی از اصلی‌ترین محرک‌های رشد قیمت سهام در راستای هماهنگی سیاست‌گذار و عوامل اجرایی به شمار می‌آید. از سوی دیگر انتشار مصاحبه اسحاق جهانگیری با ایرنا درخصوص تخصیص ارز 4200 تومانی فقط به کالاهای اساسی و ضروری در تقویت گمانه‌زنی‌های بازار بی‌تاثیر نبوده است. چه آنکه معاون اول رئیس جمهور مرجع اقدامات عملی و اعمال سیاست‌های وضع شده در واقعیت از یک سو و از سوی دیگر به عنوان مقام مافوق وزارت صنعت، معدن و تجارت برشمرده می‌شود.
بنابراین به نظر می‌رسد سرمایه‌گذاران به برداشتن سقف قیمتی برای عرضه محصولات فلزی در بورس کالا و تسویه عرضه‌ها با نرخ دلار بازار ثانویه حساب جدی باز کرده است. استقبال چشمگیر سهامداران و تشکیل صف‌های نسبتا طولانی خرید در سهام گروه فلزات، به‌ویژه نمادهای «فولاد» و «فملی» و «کگل» واکنشی است به این گمانه‌ها. افزایش حجم تقاضا در نماد شرکت‌های فلزی و متمرکز بر فروش داخلی، حساب ویژه سرمایه‌گذاران بر برداشته شدن قیمت‌های دستوری در بورس کالا را نشان می‌دهد.

مشکل تقاضای موثر برای محصولات داخلی
در بازاری که مزیت نسبی حرف اول را در تقاضا می‌زند، کوچ سرمایه‌ها به سوی سهام شرکت‌های فروشنده در بازار دخلی از یک سو با شائبه وجود تقاضای موثر در قیمت‌های بالا مطرح می‌شود. با توجه به کاهش قدرت خرید مصرف‌کنندگان نهایی بسیاری بر این باورند که عرضه محصولات میانی در بورس کالا بدون محدودیت نوسانی حتی اگر با تقاضای مناسب در قیمت‌های متناسب با ارز بازار ثانویه همراه شوند، مشکل فروش محصولات نهایی ساخته شده از این مواد پابرجاست. در این خصوص باید به این نکته توجه داشت که وضعیت کنونی بازار آزاد نیز تفاوت چندانی با آنچه می‌خواهد به صورت رسمی و شفاف در بورس کالا محقق شود، ندارد. قیمت محصولات میانی یاد شده در بازار آزاد بر مبنای دلار 8 هزار تومانی تعیین می‌شود و اگر کشش تقاضا برای قیمت‌های یاد شده بالا نباشد، ساز و کار عرضه و تقاضا منجر به تعدیل قیمت‌ها خواهد شد. این موضوع می‌تواند خریداران بالقوه را نیز جذب بازار کند و اتفاقی که در این وضعیت رخ می‌دهد در نهایت تفاوت بسیار زیادی با عایدی فعلی شرکت‌های تولیدکننده و فروشنده داخلی دارد.
از سوی دیگر یکی از مشکلات بزرگ در بازار ثانویه حذف دلار از ارزهای سامانه سنا و جایگزین شدن یوان چین است نفس خط دهی به بازار غیرمتشکل و غیررسمی را کاملا از بین می‌برد و ابهامات را برای سرمایه‌گذاران بیشتر می‌کند.

پتروشیمی‌ها در انتظار تعیین تکلیف «خوراک»
معاملات سهام شرکت‌های بالادست پتروشیمی نسبت به گروه فلزات و معدنی‌ها ضعیف‌تر دنبال می‌شود. چالش تعیین نرخ خوراک این شرکت‌ها در چارچوب بسته جدید ارزی یکی از مهمترین ریسک‌های این صنعت برای سهامداران محسوب می‌شود. در آخرین تحولات، نمایندگان مجلس شورای اسلامی طرحی دوفوریتی در راستای آزادسازی نرخ خوراک شرکت‌های پتروشیمی را در دستور کار قرار داده‌اند. این موضوع به خودی خود می‌توانست در یک جو منفی معاملاتی منجر به واکنش شدید سهامداران پتروشیمی (علی الخصوص خوراک گازی‌ها) و عرضه بیشتر سهام آنها در معاملات روزانه شود. اما ایجاد فضای مثبت کلی از یک سو و تجربه‌های ماندگار اهالی بورس مبنی بر احتمال ادامه‌دار بودن داستان تعیین تکلیف نرخ خوراک از سوی دیگر چندان به فروش دسته‌جمعی سهام شرکت‌های بزرگ نیانجامید.
علاوه بر پیچید‌گی‌ها و تناقض‌های مربوط به اجرای این طرح، طبق بررسی‌های «دنیای بورس» سد هزینه‌ای 90 هزار میلیارد تومانی در برابر آزادسازی خوراک پتروشیمی‌ها قرار دارد که امکان پیاده‌سازی آن را دشوار کرده است. در این خصوص نیز باید منتظر تصمیم‌گیری سیاست‌گذاران باشیم هرچند واکنش اهالی بازار در قیمت دادن به سهام شرکت‌های پتروشیمی تا حد قابل قبولی با درنظر گرفتن ریسک آزادسازی نرخ خوراک بوده است و این موضوع جلوی شتاب ریزش قیمت‌ها را گرفته‌است.

بازگشت «های وب» پس از توقف 8 ماهه

سهام شرکت داده گستر عصر نوین پس از توقف طولانی مدت (از 22 آذر ماه سال گذشته تا 28 مرداد 97)، در جلسه معاملاتی امروز با محدودیت نوسان 2 درصدی قیمت و با استفاده از مکانیزم حراج به مرحله بازگشایی رسید. در ابتدای معاملات این سهم با صف فروش سنگین 140 میلیونی در قیمت 586.1 تومان همراه شد. در ادامه این سهم با قیمت 574.4 تومانی (افت قیمت 3.95 درصدی) کشف قیمت شد. در لحظات کنونی بیش از 4 میلیون از این سهم مورد معامله قرار گرفته و شاهد صف فروش 139 میلیونی هستیم. بازگشایی نماد «های وب» در این برهه زمانی و با شرایط یاد شده به طور کلی اتفاق مثبتی ارزیابی میشود. هرچند اعتماد مخدوش شده سرمایهگذاران بورسی شاید منابع آزاد شده را دیگر به این سمت و سو نکشاند. 

داستان تکراری چرخش نقدینگی

با گرم‌شدن بازار سهام بزرگ و صادرات‌محور گروه‌های خودرویی و ساختمانی‌ها و قندی‌ها با ضعف معاملاتی همراه است و عمدتا در مدار منفی معامله می‌شوند. «دنیای بورس» پیش از این نیز به موج‌های موقت صعودی در این گروه‌ها اشاره کرده بود. همان‌طور که انتظار می‌رفت تقویت گمانه‌زنی‌ها در مورد بهبود وضعیت سهام صادراتی و رفع ابهامات پیرامون این صنایع بورسی، سهام صنایع کوچکتر را از میدان دید معامله‌گران خارج کرده و تمرکز اصلی بر کالایی‌ها استوار شده است. توجه به پتانسیل‌های موجود در شرکت‌ها و امکان تحقق آن به عنوان مهمترین ملاک برای تصمیم‌گیری سهامداران برشمرده می‌شود و صرف افت قیمت‌ها و عقب ماندگی از جریان صعودی بازار در شرایط کنونی دلیل محکمه پسندی برای شکل‌گیری یک روند قدرتمند صعودی نیست.